Doçentlik başvurusunun en yorucu tarafı, dosyayı hazırlamadan önce “yeterli miyim?” sorusuna net bir cevap bulamamaktır. Bu hesaplayıcı, Üniversitelerarası Kurul’un on iki temel alan için ayrı ayrı yayımladığı başvuru şartları tablolarını tek bir forma indirger: eserlerinizi girersiniz, toplam puanınızı, doktora sonrası puanınızı, hangi asgari şartı sağlamadığınızı ve o şartı kapatmak için ne yapmanız gerektiğini gösterir.
Doçentlik puanlaması nasıl işliyor?
ÜAK’ın tablolarında mantık her temel alanda aynıdır, ayrıntılar ise ciddi biçimde farklılaşır. Ortak çerçeve şudur:
- Asgari 100 puan. Beyan edilen eserlerin ve akademik faaliyetlerin toplamı en az 100 puan olmalıdır.
- Bunun en az 90 puanı doktora sonrası. Doktora (sağlık bilimlerinde tıpta, diş hekimliğinde, eczacılıkta ve veteriner hekimlikte uzmanlık; güzel sanatlarda sanatta yeterlik) unvanını aldıktan sonra tamamladığınız çalışmalardan gelmek zorundadır. “3. Lisansüstü Tezlerden Üretilmiş Yayın” maddesinden alınan puanlar bu 90 puanın dışında tutulur.
- Her çalışma yalnızca bir maddede puanlanır. Tezinizden ürettiğiniz bir makaleyi hem 1. hem 3. maddede gösteremezsiniz; lisansüstü tezlerden üretilen yayınlar yalnızca 3. madde kapsamında puanlanır.
- Madde tavanları vardır. Atıftan en fazla 10, kitaptan en fazla 20, ödülden en fazla 25 puan gibi. Tavanı aşan puanlar toplamınıza eklenmez; hesaplayıcı bu kesintiyi ayrı bir sütunda gösterir.
- Puan, yazarlar arasında bölünür. Eğitim, filoloji, hukuk, ilahiyat, sosyal-beşeri-idari ve güzel sanatlar alanlarında puan yazarlar arasında eşit paylaşılır. Fen, mühendislik, sağlık, mimarlık, ziraat ve spor alanlarında ise makaleler için başlıca yazar ayrımı işler: iki yazarlı makalede başlıca yazar tam puanın 0,8’ini, ikinci yazar 0,5’ini; üç ve daha fazla yazarlı makalede başlıca yazar toplam puanın yarısını alır, kalan yarısını diğer yazarlar eşit paylaşır.
Hesaplayıcı varsayılan olarak her eseri tam puanla sayar. Çok yazarlı eserleriniz varsa formun altındaki yazar payı seçeneğini açıp ilgili maddeler için bir katsayı girmeniz, gerçek puanınıza çok daha yakın bir sonuç verir.
Temel alanlar arasındaki kritik farklar
Toplam puanı tutturmak çoğu adayda sorun olmaz; başvurular genellikle madde içi asgari şartlarda takılır. Bu şartlar alandan alana belirgin biçimde değişir:
- Mühendislik: Doktora sonrası Q1, Q2 veya Q3 dergilerde en az 40 puan ve bu makalelerden en az birinde başlıca yazarlık. Pratikte iki Q1 ya da bir Q1 ile bir Q2 makalesi anlamına gelir.
- Sağlık bilimleri: SCIE/SSCI dergilerinde en az 40 puan ve en az üç makalede başlıca yazarlık. Ulusal tarafta ise ikisi TR Dizin’den olmak üzere üç yayın ve bunların ikisinde başlıca yazarlık aranır.
- Fen bilimleri ve matematik: Q1–Q3 eşiği bilim alanına göre değişir: biyoloji, fizik, kimya, moleküler biyoloji ve genetikte 40 puan; matematik ve istatistikte 20 puan.
- Ziraat, orman ve su ürünleri: SCIE/SSCI’den toplam 30 puan, bunun en az 20 puanı Q1–Q3 dergilerden ve TR Dizin’den 20 puan.
- Hukuk ve filoloji: Uluslararası makale zorunluluğu yoktur; buna karşılık TR Dizin’de dördü tek yazarlı, üçü farklı dergilerde altı makale ve 50 puan istenir. Bu koşul sağlanamıyorsa uluslararası indeksli dergilerde biri tek yazarlı iki makale ile 50 puan ikame edilebilir. Ayrıca doktora sonrası en az bir bilimsel kitap zorunludur; kitap bölümü bu şartı karşılamaz.
- İlahiyat: TR Dizin’de üçü tek yazarlı, ikisi farklı dergide beş yayın ve 50 puan; doktora sonrası en az bir kitap. Dinî musiki bilim alanında ayrıca sanatsal uygulama ve etkinliklerden 10 puan aranır.
- Sosyal, beşeri ve idari bilimler: TR Dizin’de üçü tek yazarlı, farklı dergilerde beş yayın; doktora sonrası bir kitap veya iki kitap bölümü. Görsel iletişim tasarımı, iletişim çalışmaları, reklamcılık, sinema ve halkla ilişkiler alanlarında festival jüriliği, yönetmenlik veya yayınlanmış içerik görevlerinden 10 puan zorunludur.
- Mimarlık, planlama ve tasarım: Yarışma ödülü, uygulanmış proje veya yazılım kalemlerinden 15 puan istenir; sağlanamıyorsa uluslararası indeksli bir makale bu şartı ikame eder.
- Spor bilimleri: SCIE/SSCI veya AHCI dergilerinde 30 puan ve birinde başlıca yazarlık; ayrıca ikisi TR Dizin’den üç ulusal yayın ve doktora sonrası bir kitap ya da iki kitap bölümü.
- Güzel sanatlar: Genel şartların yanı sıra özel başvuru şartlarının da birlikte sağlanması zorunludur; sergi, film, beste, konser, oyunculuk, reji ve sahne tasarımı gibi kalemler için sanat alanına göre ayrı asgari puanlar vardır.
En sık takılınan beş şart
- Doktora sonrası 90 puan. Birçok aday toplamda 100 puanı geçer, ancak puanın önemli bölümü doktora öncesi çalışmalardan gelir. Unvan tarihinden önceki eserler bu şartı karşılamaz.
- Başlıca yazarlık. Sağlık, fen, mühendislik, ziraat ve spor alanlarında yalnızca makale sayısı değil, o makalelerdeki yazarlık konumunuz da değerlendirilir.
- Lisansüstü tezden üretilmiş yayın. Tezinden yayın üretmemiş adaylar 3. maddenin asgari şartında takılır; bu madde toplam puana en fazla 20 puan katsa da bir yayın zorunludur.
- Kitap şartı. Hukuk, filoloji, ilahiyat, sosyal bilimler ve spor alanlarında doktora sonrası kitap ya da kitap bölümü zorunluluğu vardır ve çoğu aday bunu son anda fark eder.
- Eğitim-öğretim belgesi. Dört farklı yarıyılda ders verdiğinizi ya da doktora sonrası en az iki yıl kadrolu öğretim elemanı olarak görev yaptığınızı belgelemek gerekir.
Hesaplayıcı nasıl kullanılır?
- Temel alanınızı seçin. Puan değerleri ve asgari şartlar bu seçime göre yeniden kurulur. Fen bilimleri, sosyal bilimler ve ilahiyatta ayrıca bilim alanı seçmeniz istenir; çünkü eşikler bilim alanına göre değişir.
- Yazarlık bilgilerini girin. Alanınız başlıca yazarlık ya da tek yazarlılık arıyorsa formun üstündeki kutuda bu sayıları belirtin. Bu bilgiler olmadan şart kontrolü eksik çalışır.
- Eserlerinizi maddelere dağıtın. Her satırda eser sayısını yazın ve doktora öncesi/sonrası ayrımını doğru yapın. Tezinizden üretilen yayınları yalnızca 3. maddeye girin.
- Çok yazarlı eserler için katsayı girin. Formun altındaki seçeneği açarak ilgili maddelere ortalama yazar payı katsayısı verebilirsiniz.
- Sonucu okuyun. Üstte toplam ve doktora sonrası puanınız, ortada sağlanan ve sağlanmayan şartlar, altta madde bazında puan dağılımı ve tavan nedeniyle sayılmayan puanlar yer alır.
Sık sorulan sorular
Hesaplayıcının sonucu resmî midir?
Hayır. Sonuç, beyan ettiğiniz verilere göre yapılan bir ön değerlendirmedir. Resmî değerlendirmeyi ÜAK ve atanan jüri yapar; dergi indeks kapsamı, çeyreklik (Q) değeri, eserin bilim alanıyla ilgisi ve belgelendirme gibi konularda nihai karar jüriye aittir.
Q değerini nereden öğrenirim?
Makalenin yayımlandığı yıla ait Web of Science Journal Citation Reports çeyreklik bilgisi esas alınır. Aynı dergi farklı kategorilerde farklı çeyrekliklerde yer alabilir; başvuruda derginin bilim alanınızla ilgili kategorisindeki değer kullanılır.
Aynı kitabın iki bölümünü ayrı ayrı gösterebilir miyim?
Hayır. Tablolar, aynı kitaptaki bölümlerden yalnızca birinin puanlanabileceğini açıkça belirtir. Ayrıca kitabın tüm bölümlerinin başvurulan doçentlik bilim alanıyla ilgili olması gerekir.
İkinci danışman olduğum tezler sayılır mı?
Evet, yarım puanla. Asıl danışman doktora tezi için 5, yüksek lisans tezi için 3 puan alırken ikinci veya eş danışman bu puanların yarısını alır. Hesaplayıcıda bu satırlar ayrı olarak yer alır.
Yabancı uyrukluysam TR Dizin şartını nasıl karşılarım?
Yabancı uyruklu adaylar ve yurt dışı doçentlik denkliği başvurusu yapanlar, TR Dizin koşulunu sağlayamamaları durumunda aynı sayıdaki yayını 1. maddenin a, b veya c bentleri kapsamında yapmış olmalıdır.
Kaynak ve güncellik: Puanlar ve asgari şartlar, Üniversitelerarası Kurul Başkanlığı’nın 2026 Mart dönemi doçentlik başvuru şartları tablolarından alınmıştır. ÜAK tabloları dönem dönem güncellemektedir; başvuru öncesinde uak.gov.tr üzerinden kendi temel alanınızın güncel tablosunu mutlaka kontrol edin.