Makale, tezden farklı bir yazma biçimi ister: daha dar bir odak, daha sıkı bir argüman ve hedef derginin beklediği yapı. Çoğu ret kararı çalışmanın değersizliğinden değil; derginin kapsamına uymamaktan, yöntemin yeterince açıklanmamasından ya da bulguların tartışmayla bağlanmamasından kaynaklanır.
Mevcut bir makalenin gözden geçirilmesi genellikle 3–7 gün sürer. Tezden makale çıkarma süreci çalışmanın kapsamına göre birkaç haftayı bulabilir.
Ücret; desteğin kapsamına (yalnızca gözden geçirme mi, baştan kurgu mu), hedef derginin düzeyine ve teslim süresine göre belirlenir. Ön değerlendirme ücretsizdir.
Yayımlanma garantisi veriyor musunuz?
Hayır. Kabul kararını dergi ve hakemler verir; hiçbir danışman bunu taahhüt edemez. Yaptığımız iş, çalışmanızı kabul edilebilirlik açısından güçlendirmektir.
Yazarlık sırasında adınız geçecek mi?
Hayır. Danışmanlık hizmeti yazarlık hakkı doğurmaz; makale sizin adınızla yayımlanır.
İngilizce dergiye göndereceğim, çeviri de yapıyor musunuz?
Evet. Akademik çeviri ve dil düzenleme hizmetimiz vardır.
Makalenizi ücretsiz değerlendirelim →
Makale, tezin kısaltılmış hâli değildir. Tez bir öğrenme sürecinin belgesidir; makale ise tek bir iddiayı savunan bir argümandır. Bu ayrım kavranmadan yapılan kısaltmalar, hakemlerin en sık dile getirdiği “odak dağınık” eleştirisini doğurur. Aşağıda yazım sürecinin her aşamasında dikkat edilmesi gerekenler yer almaktadır.
Bir makale tek bir soruya yanıt vermelidir. Tezde üç alt problem varsa, bunların üçünü birden tek makaleye sığdırmak yerine hangisinin alanyazına en net katkıyı sunduğu seçilmelidir. Katkı cümlesi, yazmaya başlamadan önce tek cümleyle yazılabiliyor olmalıdır: “Bu çalışma, X bağlamında Y ilişkisinin Z koşulunda değiştiğini göstermektedir.” Bu cümle kurulamıyorsa, çalışma henüz makaleye hazır değildir.
Dergi seçimi bir bitiş işi değil, başlangıç kararıdır; çünkü yapı, uzunluk, atıf biçimi ve hatta tartışmanın tonu dergiye göre değişir. Seçimde şunlara bakılmalıdır:
| Ölçüt | Nasıl kontrol edilmelidir? |
| Kapsam uygunluğu | Derginin son iki sayısı okunmalı; benzer konuda yayın yoksa kapsam dışı olma olasılığı yüksektir |
| Dizin | TR Dizin, Scopus, SSCI/SCI-E durumu derginin kendi sayfasından ve dizin listesinden doğrulanmalıdır |
| Süreç hızı | Yayımlanmış makalelerin “geliş / kabul” tarihleri karşılaştırılmalıdır |
| Ücret | İşlem ücreti (APC) olup olmadığı baştan öğrenilmelidir |
| Yazım kuralları | Yazar rehberi (author guidelines) yazmaya başlamadan önce okunmalıdır |
| Güvenilirlik | Kısa sürede kabul vaat eden, kapsamı aşırı geniş dergilerden uzak durulmalıdır |
| Bölüm | Yanıtladığı soru | Sık yapılan hata |
| Giriş | Bu çalışma niçin gerekli? | Alanyazının özetlenmesi ama boşluğun gösterilmemesi |
| Yöntem | Başkası bu çalışmayı tekrarlayabilir mi? | Ölçek adlarının verilip geçerlik–güvenirlik kanıtlarının atlanması |
| Bulgular | Ne bulundu? | Tablodaki sayıların metinde tekrar edilmesi |
| Tartışma | Bu ne anlama geliyor? | Bulguların yeniden sıralanması, alanyazınla ilişkilendirilmemesi |
| Sonuç | Şimdi ne yapılmalı? | Verinin desteklemediği genellemeler |
Başlık, çalışmanın ne bulduğunu ya da neyi incelediğini söylemelidir; “…üzerine bir araştırma” gibi bilgi taşımayan ekler kullanılmamalıdır. Öz genellikle 150–250 kelimeyle sınırlıdır ve amaç, yöntem, temel bulgu ve çıkarımı içermelidir; özde kaynak gösterilmez ve öz, metinde geçmeyen hiçbir bilgi içermemelidir. Anahtar kelimeler başlıkta geçen sözcüklerin tekrarı olmamalı, taramada makaleyi bulmayı sağlayacak farklı terimlerden seçilmelidir.
Giriş, genelden özele daralan bir huni gibi kurgulanmalı ve araştırma boşluğunu açıkça adlandırmalıdır: “Bu konuda yapılan çalışmalar X ile sınırlıdır; Y bağlamında bir çalışmaya rastlanmamıştır.” Son paragrafta çalışmanın amacı ve araştırma soruları/hipotezleri numaralandırılarak verilmelidir. Bulgular bölümündeki her başlık, buradaki sorulardan biriyle eşleşmelidir.
Yöntem bölümünün ölçütü tek bir sorudur: Bu metni okuyan biri çalışmayı tekrarlayabilir mi? Şunlar eksiksiz verilmelidir:
Metin, tablodaki sayıları tekrar etmemelidir; okurun dikkatini tablonun neresine vermesi gerektiğini söylemelidir. Anlamlılık değeri tek başına yeterli değildir: etki büyüklüğü ve mümkünse güven aralığı da raporlanmalıdır. Bulgular bölümünde yorum yapılmaz; yorum tartışmaya aittir. Anlamlı çıkmayan sonuçlar da raporlanmalıdır — seçici raporlama, alanyazını çarpıtan en yaygın uygulamalardan biridir.
İşleyen bir tartışma sırası şöyledir: temel bulgunun bir cümleyle hatırlatılması, bu bulgunun alanyazındaki çalışmalarla karşılaştırılması (yalnızca destekleyenlerle değil, çelişenlerle de), olası açıklamanın tartışılması, sınırlılıkların dürüstçe belirtilmesi ve uygulamaya ya da sonraki araştırmalara dönük çıkarım. Sınırlılıklar bölümü savunma değil güvenilirlik göstergesidir; gizlenen sınırlılığı hakem zaten bulur.
| Tez | Makale | |
| Amaç | Yetkinliği belgelemek | Alanyazına katkı sunmak |
| Alanyazın | Kapsamlı | Yalnızca argümanı kuran kadarı |
| Uzunluk | 80–200 sayfa | Genellikle 5.000–8.000 kelime |
| Bulgular | Tümü | Seçilen soruya ait olanlar |
| Anlatım | Süreci de anlatır | Yalnızca sonucu ve gerekçesini anlatır |
Üç noktaya özellikle dikkat edilmelidir. Birincisi, tez kaynakçada gösterilmelidir; makalenin tezden üretildiği yazar notunda belirtilmelidir. İkincisi, aynı veriden yapay biçimde çok sayıda makale üretmek (dilimleme) etik ihlali sayılır; bölme ancak her parça kendi başına anlamlı bir soruyu yanıtlıyorsa yapılmalıdır. Üçüncüsü, tezden alınan paragraflar olduğu gibi taşınırsa benzerlik raporunda yüksek oran çıkar; metin makale için yeniden yazılmalıdır. Benzerlik raporunun nasıl okunacağı için özgünlük ve benzerlik raporu yazısı incelenebilir.
Yanıt mektubu madde madde yazılmalıdır. Her hakem yorumu olduğu gibi alıntılanmalı, altına yapılan değişiklik ve değişikliğin metinde nerede olduğu (sayfa ve satır) yazılmalıdır. Katılınmayan bir eleştiri varsa reddedilmez, gerekçelendirilir: kaynak gösterilerek ve saygılı bir dille niçin mevcut yaklaşımın korunduğu açıklanır. Sert bir hakem raporu ret değildir; çoğu zaman makalenin ciddiye alındığının göstergesidir.
Yaptıklarımız: Çalışmanın odağının ve katkısının belirginleştirilmesi, hedef dergi seçimi, derginin yazım kurallarına göre biçimlendirme, yöntem bölümünün tekrarlanabilirlik açısından gözden geçirilmesi, bulguların tablo ve şekil olarak düzenlenmesi, yazdığınız metne bölüm bölüm gerekçeli geri bildirim, dil düzenlemesi, kapak mektubu ve hakem yanıtı sürecinde birlikte çalışma.
