Bir testin hastayı sağlıklıdan ayırt etme gücünü tek bir sayıda özetler. Bu hesaplayıcı eğri altında kalan alanı (AUC), güven aralığını ve Youden indeksine göre en uygun kesme noktasını duyarlılık–özgüllük değerleriyle birlikte verir.
Bu araç nedir ve kimin için?
Bir ölçek, bir biyobelirteç ya da bir görüntüleme skoru geliştirdiğinizde iki soru sorulur: bu ölçüt gerçekten ayırt ediyor mu, ve hangi değerin üzerini “pozitif” saymalıyız? Birinci sorunun yanıtı AUC, ikincisininki kesme noktasıdır. ROC analizi ikisini birlikte verir ve tek bir kesme noktasına bağlı kalmadan testin bütün eşiklerdeki davranışını gösterir.
Araç, tanı ve tarama testi değerlendiren hekimler, biyobelirteç çalışan araştırmacılar ve ölçek geliştiren alan uzmanları için hazırlandı. İki grubun ham puanlarını yapıştırmanız yeterlidir; kesme noktası aramanıza gerek kalmaz.
Nasıl kullanılır?
- Yönü belirtin. Yüksek puan mı yoksa düşük puan mı durumu gösteriyor? Ters yönlü ölçeklerde bu seçim kritiktir.
- Durumu olan kişilerin puanlarını girin. Altın standarda göre pozitif olanlar.
- Durumu olmayanların puanlarını girin. İki grubun eşit büyüklükte olması gerekmez.
Dikkat edilmesi gerekenler
Aynı veriden hem kesme noktası türetip hem de o noktanın başarımını bildirmek, duyarlılık ve özgüllüğü olduğundan iyi gösterir. Bu yüzden geliştirme ve doğrulama örneklemlerinin ayrılması ya da çapraz geçerleme uygulanması beklenir. AUC ayrıca yaygınlıktan bağımsızdır; bu bir üstünlüktür ama pozitif kestirim değerinin uygulanacak toplulukta ne olacağını söylemediği anlamına da gelir — onun için duyarlılık ve özgüllük aracına bakmak gerekir.
Sonucu yorumlama
AUC’nin somut karşılığı şudur: rastgele seçilmiş bir hasta ile rastgele seçilmiş bir sağlıklı kişiden hastanın daha yüksek puan alma olasılığı. 0,50 şans düzeyi, 0,70–0,80 kabul edilebilir, 0,80–0,90 iyi, 0,90 üzeri mükemmel ayırt etme olarak okunur. Güven aralığı 0,50’yi içermiyorsa test şanstan anlamlı biçimde iyidir.
Youden indeksi duyarlılık ile özgüllüğü eşit önemde sayar ve ikisinin toplamını en büyük yapan eşiği seçer. Ancak klinik karar her zaman simetrik değildir: atlanması ölümcül bir hastalıkta duyarlılığı önceleyen, gereksiz girişime yol açacak bir tanıda özgüllüğü önceleyen bir eşik tercih edilir. Araç en uygun noktayı önerir, son kararı bağlam verir.
Sık yapılan hatalar
- Yönü ters seçmek. AUC 0,50’nin altına düşüyorsa neredeyse her zaman bunun işaretidir.
- Kesme noktasını türettiği veride doğrulamak. İyimser sonuç üretir.
- AUC’yi tek başına yeterli saymak. Karar verilecekse duyarlılık, özgüllük ve kestirim değerleri de bildirilmelidir.
- Çok küçük örneklemde güven aralığı vermemek. Yirmişer kişilik gruplarda aralık oldukça geniştir.
Nasıl raporlanır?
“Ölçütün tanısal başarımı ROC analiziyle değerlendirilmiştir. Eğri altında kalan alan 0,860 (%95 GA [0,708 – 1,000]; p < ,001) bulunmuştur. Youden indeksine göre en uygun kesme noktası 29 olup bu noktada duyarlılık %75,0, özgüllük %85,7’dir.” Grup büyüklükleri ve altın standardın ne olduğu da belirtilmelidir.